Schermtijd bij kinderen is en blijft een controversieel thema. Want ze groeien er nu eenmaal mee op en moeten er ook leren mee omgaan. En tegelijkertijd komen vragen naar boven over de impact van al die schermtijd op de gezondheid.
Want wat doet dat eigenlijk met de ogen van je kind? En klopt het dat kinderen door hun smartphone sneller bijziend worden?
We leggen het hier voor je uit.
Waarom zijn kinderogen gevoeliger voor schermtijd?
Kinderogen zijn volop in ontwikkeling. Ze groeien mee met je kind en reageren op de manier waarop ze dagelijks gebruikt worden.
Wanneer je kind naar een smartphone of tablet kijkt, moeten de ogen zich voortdurend scherpstellen op korte afstand. Dat is op zich heel normaal. Maar urenlang dichtbij kijken, zonder voldoende afwisseling, is minder ideaal.
Bovendien houden kinderen hun smartphone vaak erg dicht bij hun gezicht. Soms zelfs op amper 15 of 20 centimeter afstand. Dat vraagt extra inspanning van de ogen.
Het gevolg? Je kind kan last krijgen van:
- Vermoeide of prikkende ogen
- Hoofdpijn na langdurig schermgebruik
- Tijdelijk wazig zicht na het gamen of scrollen
- Droge ogen, omdat kinderen tijdens het schermkijken minder knipperen
- Moeite om zich opnieuw scherp te stellen op iets in de verte
Deze klachten zijn meestal tijdelijk. Toch is er nog een belangrijk aandachtspunt. Dat is het mogelijke verband tussen schermtijd en myopie, beter bekend als bijziendheid.
Kan je kind bijziend worden door te veel schermtijd?
Dat verband wordt steeds duidelijker. Uit een grootschalig wetenschappelijk onderzoek uit 2025, waarbij gegevens van meer dan 335.000 personen werden gebruikt, blijkt dat meer dagelijkse schermtijd samengaat met een hogere kans op myopie.
Per extra uur schermtijd per dag lag het risico op bijziendheid gemiddeld 21% hoger. Dat betekent niet dat een smartphone rechtstreeks bijziendheid veroorzaakt, maar het toont wel aan dat overmatig schermgebruik een belangrijke risicofactor kan zijn.
Bron: Ahnul Ha, Yun Jeong Lee, Marvin Lee, Sung Ryul Shim, Young Kook Kim, Digital Screen Time and Myopia: A Systematic Review and Dose-Response Meta-Analysis, 3 februari 2025
Wat is myopie precies?
Bij myopie ziet je kind dichtbij scherp, maar worden voorwerpen in de verte wazig. Denk aan het schoolbord, een verkeersbord of de televisie aan de andere kant van de kamer.
Dat komt meestal doordat de oogbol te lang groeit. Het licht valt daardoor vóór het netvlies in plaats van erop.
Het verschil met gewoon vermoeide ogen zit hem erin dat myopie niet vanzelf verdwijnt na een avondje zonder smartphone.
Bijziendheid kan tijdens de kinderjaren trouwens verder toenemen. Hoe sterker de myopie uiteindelijk wordt, hoe groter het risico op bepaalde oogproblemen op latere leeftijd.
Erfelijkheid speelt zeker een rol. Maar ook de leefgewoontes van je kind, zoals langdurig dichtbij kijken en weinig tijd buiten doorbrengen, kunnen een invloed hebben.
Buiten spelen? Daar worden kinderogen blij van!
Goed nieuws voor alle ouders die hun kinderen graag wat vaker van de zetel zien komen. Buiten spelen is niet alleen goed voor de conditie en de nachtrust. Het is ook bijzonder waardevol voor de ogen.
Onderzoek toont aan dat kinderen die veel tijd buiten doorbrengen minder kans hebben om bijziend te worden. Natuurlijk daglicht speelt daarbij een belangrijke rol.
Oogspecialisten raden daarom aan om kinderen dagelijks minstens twee uur buiten te laten doorbrengen. Dat mag gerust verdeeld zijn over verschillende momenten.
En nee, daarvoor moet je geen sportieve hoogvlieger in huis hebben. Fietsen naar school, ravotten in de tuin, voetballen met vriendjes of een wandeling met de hond. Het telt allemaal mee.
Ook op een bewolkte dag is het buitenlicht doorgaans veel sterker dan het licht binnenshuis.
5 eenvoudige gewoontes om de ogen van je kind te beschermen
Een smartphone volledig verbannen? Dat is voor de meeste gezinnen niet realistisch. Gelukkig kan je met enkele kleine aanpassingen al veel bereiken.
1. Maak van de 20-20-20-regel een gewoonte
Na elke 20 minuten schermtijd kijkt je kind 20 seconden naar iets op ongeveer 20 meter afstand. Zo krijgen de ogen even rust van het voortdurende dichtbij kijken. Bij langere schermsessies zijn ook echte pauzes belangrijk.
2. Hou voldoende afstand van het scherm
Een smartphone die bijna tegen de neus plakt? Liever niet. Leer je kind om het scherm op minstens 30 centimeter afstand te houden, liefst wat verder. Voor langere taken is een groter scherm op een comfortabele kijkafstand een betere keuze.
3. Wissel schermtijd af met buitentijd
Na school nog een uur op de tablet? Spreek af dat er ook tijd is om buiten te spelen, als een vanzelfsprekend onderdeel van de dag.
4. Maak afspraken over schermtijd
Duidelijke regels zorgen voor minder discussies. Hoeveel schermtijd gepast is, hangt af van de leeftijd van je kind en waarvoor het scherm gebruikt wordt. Zorg vooral voor voldoende afwisseling met bewegen, spelen en slapen.
5. Laat de ogen regelmatig controleren
Kinderen merken zelf niet altijd dat hun zicht achteruitgaat. Ze denken vaak dat iedereen de wereld ziet zoals zij. Net daarom is een regelmatige oogcontrole belangrijk, ook wanneer je kind nergens over klaagt.
Hoe merk je dat je kind bijziend wordt?
Soms zijn de signalen overduidelijk. Soms moet je er als ouder wat aandachtiger naar kijken.
Let bijvoorbeeld op wanneer je kind:
- steeds dichter bij de televisie gaat zitten.
- vaak de ogen dichtknijpt om iets in de verte te zien.
- klaagt dat het schoolbord niet goed leesbaar is.
- regelmatig hoofdpijn heeft.
- voorwerpen opvallend dicht bij het gezicht houdt.
- minder goed ziet tijdens het sporten of buitenspelen.
Herken je een of meerdere signalen? Laat de ogen van je kind dan nakijken. Bij een vermoeden van myopie is een onderzoek bij de oogarts aangewezen.
Myopie bij kinderen? Je kan de achteruitgang van het zicht helpen afremmen
Is je kind al bijziend? Dan is het belangrijk om de evolutie goed op te volgen. Want bijziendheid corrigeren met een bril is één ding. Proberen te voorkomen dat de myopie te snel toeneemt, is minstens even belangrijk.
Gelukkig bestaan er vandaag speciale brillenglazen die ontwikkeld zijn om de verdere ontwikkeling van myopie af te remmen.
Bij Optiek Rommelaere werken we met MiYOSMART-brillenglazen. Deze maken gebruik van een speciale optische technologie die de verkeerde groei van het oog afremt. De resultaten verschillen van kind tot kind, maar wetenschappelijk onderzoek toont aan dat deze glazen de progressie van myopie aanzienlijk kunnen beperken.
Uiteraard blijft een goede opvolging belangrijk. Daarom bekijken we samen met jou welke oplossing het best past bij de ogen, de leeftijd en de dagelijkse gewoontes van je kind, in overleg met de oogarts waar nodig.
Bezorg je kind de beste kijk op de wereld
Twijfel je of je kind nog voldoende scherp ziet? Of wil je graag meer weten over myopie en de mogelijkheden om bijziendheid af te remmen?
Spring zeker eens binnen bij Optiek Rommelaere. We luisteren naar je vragen, geven je deskundig advies en denken graag mee over de ooggezondheid van je kind.
